Czas panowania królów Izraela i Judy

Autor tekstu: Zbigniew Chorąży

(na podstawie ksiąg biblijnych)



W oparciu o informacje biblijne udało mi się rozpracować okresy panowania królów Izraela i Judy przy uwzględnieniu niewielkiej ilości błędów biblijnych.

Nie twierdzę, że uwzględnione miesiące, a czasem lata, są prawdziwe. Z braku dokładnych informacji biblijnych muszą być hipotetyczne. Sądzę jednak, że są one maksymalnie zbliżone do prawdy. Przykro mi, że okresy panowania w mojej wersji, odbiegają od wersji oficjalnej nauki.

Układając okresy panowania zakładałem, że autor biblijny nie miał w tym przypadku żadnego interesu, aby fałszować historię królów swego narodu (poza przypadkiem Salomona).


Panowanie królów Izraela (Samarii)



wg mojej chronologii


wg Św Jehowy


wg oficjalnej historii


Saul z Samuelem

1.1097 - 1.1079

18

1117 - 1099

18

1040 - 1022

18

Saul

1.1079 - 12.1078

1 i 11 m

1099 - 1077

22

1022 - 1010

12

Dawid

12.1078 - 12.1038

40

1077 - 1037

40

1010 - 970

40

Salomon

12.1038 - 12.972

66

1037 - 997

40

970 - 931

39

Jeroboam

12.972 - 2.950

21 i 2 m

997 - 976

21

931 - 909

22

Nadab

2.950 - 4.949

1 i 2 m

ok 976 - 975

ok 1

909 - 908

1

Basza

4.949 - 6.926

23 i 2 m

ok 975 - 952

23

908 - 885

23

Ela

6.926 - 8.925

1 i 2 m

ok 952 - 951

ok 1

885 - 884

1

Zimri

8.925

7 dni





Omri / Tibni

8.925 - 8.921

4

ok 951 - 947

ok 4

884 - 880

4

Omri

8.921 - 10.916

5 i 2 m

ok 947 - 940

ok 7

880 - 873

7

Omri z Achabem

10.916 - 10.914

2





Achab

10.914 - 12.895

19 i 2 m

940 - 919

21

873 - 853

20

Ochozjasz

12.895 - 12.894

1

ok 919 - 917

ok 2

854 - 853

1

Ochozjasz z Joramem

12.894 - 8.893

8 m





Joram

8.893 - 6.881

11 i 10 m

ok 917 - 905

ok12

852 - 841

11

Jehu

6.881 - 6.853

28

905 - 876

29

841 - 813

28

Joachaz

6.853 - 7.837

16 i 1 m

876 - 859

17

813 - 797

16

Joasz

7.837 - 5.821

15 i 10 m

ok 859 - 844

ok 15

797 - 782

15

Jeroboam

5.821 - 1.769

51 i 8 m

844 - 792

52

782 - 753

29

Zachariasz

1.769 - 7.769

6 m

ok 792 - 791

ok 1

753

6 m

Szallum

7.769 - 8.769

1 m



753


Menachem

8.769 - 8.759

10

ok 791 - 780

ok11

752 - 742

10

Pekachiasz

8.759 - 8.757

2

ok 780 - 778

ok 2

742 - 739

3

Pekach

8.757 - 8.737

20

ok 778 - 758

ok 20

739 - 731

8

Ozeasz I

8.737 - 7.728

8 i 11 m

ok 758 - 740

ok18

731 - 721

10

Ozeasz II

7.728 - 10.721

7 i 3 m












razem:

376 lat i 9 mies


377


319



Panowanie królów Judy



wg mojej chronologii


wg Św. Jehowy


wg oficjalnej historii


Roboam

12.972 - 12.955

17

997 - 980

17

931 - 914

17

Abijjam

12.955 - 11.952

2 i 11 m

980 - 977

3

914 - 911

3

Asa

11.952 - 11.911

41

977 - 936

41

911 - 870

41

Jozafat

11.911 - 11.895

16

936 - 911

25

870 - 848

22

Jozafat z Joramem

11.895 - 11.893

2





Jozafat

11.893 - 8.888

4 i 9 m





Jozafat z Joramem

8.888 - 11.886

2 i 3 m





Joram

11.886 - 8.882

3 i 9 m

912 - 906

6

848 - 841

7

Ochozjasz

8.882 - 8.881

10 m

ok 906 - 905

ok 1

841

1

Atalia

6.881 - 6.875

6

ok 905 - 898

ok 7

841 - 835

6

Joasz

6.875 - 8.836

39 i 2 m

898 - 858

40

835 - 796

39

Amazjasz

8.836 - 4.807

28 i 7 m

858 - 829

29

796 - 767

29

Azariasz

4.807 - 8.756

51 i 4 m

829 - 777

52

767 - 739

28

Jotam

8.756 - 8.740

16

777 - 761

16

739 - 734

5

Jotam z Achazem

8.740 - 8.736

4





Achaz

8.736 - 10.726

10 i 2 m

ok 761 - 745

ok16

734 - 728

6

Achaz z Ezechiaszem

10.726 - 10.724

2





Ezechiasz

10.724 - 10.697

27

745 - 716

29

728 - 699

29

Manasses

10.697 - 10.642

55

716 - 661

55

699 - 643

56

Amon

10.642 - 10.640

2

661 - 659

2

643 - 641

2

Jozjasz

10.640 - 10.609

31

659 - 628

31

641 - 609

32

Joachaz

10.609 - 1.608

3 m

628 - 627

1

609

3m

Jojakim

1.608 - 12.598

10 i 11 m

627 - 617

10

608 - 598

10

Jojakin

12.598 - 3.597

3 m

617

3 m

598/597

3m

Sedecjasz

3.597 - 7.587

10 i 4 m

617 - 607

10

597 - 586

11








razem :

384 lata i 7 m


390


345



Omówienie niektórych okresów panowania.

Saul

BW w 1Sm 13/1 podaje, że Saul miał 50 lat, gdy został królem i panował 22 lata. Ale BG ten werset podaje inaczej:

''Saul tedy pierwszego roku królowania swego (bo tylko dwa lata królował nad Izraelem)...''

BP i BNŚ podają jeszcze inaczej:

''Saul miał (?) lat, gdy zaczął panować, a panował nad Izraelem dwa lata''.

BT pominęła ten werset wyjaśniając w przypisie, że w Septuagincie też go nie ma.

Natomiast hebrajski tekst brzmiał:

''Saul liczył rok, gdy rozpoczął rządy, dwa lata zaś panował nad Izraelem.''

W Dz 13/21 ewangelista Łukasz ustami Pawła powiedział:

''Później poprosili o króla i dał im Bóg na lat czterdzieści Saula, syna Kisza...''

Flawiusz w DDI 6/378 pisze:

''Królował on przez osiemnaście lat za życia Samuela i jeszcze przez dwadzieścia

dwa lata po jego śmierci.''

Ale Flawiusz w DDI 10/143 twierdzi, że Saul panował tylko dwadzieścia lat.


W wyniku analiz chronologii wprzód i wstecz doszedłem do wniosku, że najbliższym prawdy

jest okres osiemnastu lat panowania za życia Samuela i dwa lata po jego śmierci.

Salomon

Biblia nigdzie nie podaje, ile lat miał Salomon, kiedy został królem. Jest to dziwne, gdyż o Saulu, Dawidzie i królach po Salomonie są takie informacje szczegółowe.

Według Septuaginty i tradycji rabinistycznej Salomon objął tron w wieku dwunastu lat.

Flawiusz w DDI 8/211 podaje:

''Salomon zaś umarł w późnej starości po osiemdziesięciu latach panowania,

a dziewięćdziesięciu czterech latach życia...''


Wynika stąd, że Salomon objął tron w wieku czternastu lat. Z 1Krl 11/42 wiemy, że Salomon panował czterdzieści lat, a po nim władzę objął jego syn Roboam, mając lat czterdzieści jeden (1Krl 14/21). A więc Salomon musiałby spłodzić Roboama mając 13 lat (według Flawiusza) lub 11 lat (według Septuaginty) przy biblijnym okresie 40 lat panowania. Jest to mało prawdopodobne. To znaczy, że czas panowania Salomona został w Biblii sfałszowany. Pozostaje wersja Flawiusza wspomniana wyżej. Ale i ta wersja wydaje się być nieprawdziwa. W tym wypadku Salomon spłodziłby syna mając 53 lata. A może u Salomona 80 lat to lata życia, a nie panowania. W tym przypadku panowałby 66 lat, a Roboama spłodził mając 39 lat.

I ta wersja wydaje się być najbliższa prawdy. Dlaczego ani Biblia, ani Flawiusz nie chcieli poinformować o tym swoich czytelników? Z prostego powodu. Cyfra '6' i jej pochodne oznaczały u czcicieli Jahwe: niedoskonałość, coś nienormalnego, coś potwornego. Nawet chrześcijanie nie potrafili odejść od przekleństwa tej cyfry. W Ap 13/18 liczba '666' jest liczbą Bestii i człowieka. Trzy szóstki rozumiano jako wcieloną niedoskonałość.

Możliwe, że z tego powodu ostatni redaktor tekstów biblijnych po niewoli babilońskiej, zamienił u Salomona liczbę 66 na 40, liczbę świętą u Izraelitów i Żydów.

Król Dawid żył 70 lat. Król Salomon żył 80 lat. Pewien poeta Mojżesz, żyjący po śmierci Salomona ułożył psalm, w którym odniósł się do okresów życia obu władców (Ps 90/10):

''Życie nasze trwa lat siedemdziesiąt, a gdy sił stanie, lat osiemdziesiąt.''

Dla czytelników, którzy lubią analizować wszelkiego rodzaju chronologie, jak też lubią matematyczne łamigłówki, podaję niżej zestawienie okresów panowania królów Izraela i Judy wzajemnie powiązane. To powiązanie narzuca tekst biblijny.

Ze względu na potrzebę przejrzystości zestawienia nie podawałem odnośnych wersetów Biblii.

To zestawienie traktuję jako materiał do dalszej obróbki. Może ktoś mógłby tu wprowadzić istotne poprawki, lepiej dostosowujące zestawienie do informacji biblijnych.



Zestawienie panowania królów Izraela i Judy


Izrael

p.n.e.

Juda

Saul+Samuel

18 lat

01.1097


Saul

panował 19 lat i 11 mies

1 rok

01.1079

11 mies

01.1078

Dawid

40 lat

12.1078

Salomon

66 lat

12.1038

Jeroboam

panował 21 lat i 2 mies

17 lat

12.972

17 lat

Roboam

2 lata

12.955

2 lata

Abijjam

11 mies

12.953

11 mies

Asa

panował 42 lata i 11 mies

1 rok

11.952

1 rok

3 mies

11.951

3 mies

Nadab

panował 1 rok i 2 mies

1 rok

02.950

1 rok

2 mies

02.949

2 mies

Basza

panował 23 lata i 2 mies.

23 lata

04.949

23 lata

2 mies

04.926

2 mies

Ela

panował 1 rok i 2 mies

1 rok

06.926

1 rok

2 mies

06.925

2 mies

Zimri

7 dni

08.925

7 dni

Omri / Tibni

4 lata

08.925

4 lata

Omri

panował 11 lat i 2 mies

5 lat

08.921

5 lat

2 mies

08.916

2 mies

Omri + Achab

2 lata

10.916

2 lata

Achab

panował 21 lat i 2 mies.

3 lata

10.914

3 lata

1 mies

11.895

1 mies

16 lat

11.911

16 lat

Jozafat

1 mies

11.895

1 mies

Jozafat + Joram

Ochozjasz

1 rok

12.895

1 rok

Ochozjasz + Joram

8 mies.

12.894

8 mies.

Joram

panował 12 lat i 6 mies

3 mies

08.893

3 mies

4 lata

11.893

4 lata

Jozafat

panował 25 lat

9 mies

11.889

9 mies

2 lata

08.888

2 lata

Jozafat + Joram

3 mies

08.886

3 mies

3 lata

11.886

3 lata

Joram

panował 8 lat

9 mies

11.883

9 mies

10 mies

08.882

10 mies

Ochozjasz

Jehu

panował 28 lat

6 lat

06.881

6 lat

Atalia

22 lata

06.875

22 lata

Joasz

panował 39 lat i 2 mies

Joachaz

panował 16 lat i 1 mies

16 lat

06.837

16 lat

1 mies.

06.837

1 mies.

Joasz

panował 15 lat i 10 mies

1 rok

07.837

1 rok

1 mies

07.836

1 mies

14 lat

08.836

14 lat

Amazjasz

panował 28 lat i 8 mies

9 mies

08.822

9 mies

Jeroboam

panował 51 lat i 8 mies

13 lat

05.821

13 lat

11 mies

05.808

11 mies

37 lat

04.807

37 lat

Azariasz

panował 51 lat i 4 mies

9 mies

04.770

9 mies

Zachariasz

6 mies

01.769

6 mies

Szallum

1 mies.

07.769

1 mies.

Menachem

10 lat

08.769

10 lat

Pekachiasz

2 lata

08.759

2 lata

Pekach

panował 20 lat

1 rok

08.757

1 rok

16 lat

08.756

16 lat

Jotam panował 20 lat

2 lata

08.740

2 lata

Jotam + Achaz

1 rok

08.738

1 rok

Ozeasz I ?

panował 8 lat i 11 mies

1 rok

08.737

1 rok

7 lat

08.736

7 lat

Achaz

panował 16 lat i 2 mies

11 mies

08.729

11 mies

Ozeasz II ?

panował 10 lat

2 lata

07.728

2 lata

3 mies

07.726

3 mies

2 lata

10.726

2 lata

Achaz + Ezechiasz

3 lata

10.724

3 lata

Ezechiasz

panował 29 lat

upadek Samarii (Izraela)

10.721

24 lata

10.697

55 lat

Manasses

10.642

2 lata

Amon

10.640

31 lat

Jozjasz

10.609

3 mies

Joachaz

01.608

10 lat

Jojakim

01.598

11 mies

12.598

3 mies

Jojakin

03.597

10 lat

Sedecjasz

03.587

4 mies

07.587

upadek Judy


Podane daty uwzględniają europejski kalendarz.


Jest już sprawą oczywistą, że Druga Księga Królewska zawiera istotne błędy w określaniu okresów panowania królów Izraela (Samarii).

2Krl 14/23 podaje, że Jeroboam zaczął panować w 15. roku Amazjasza z Judy i panował przez 41 lat. Ponieważ Amazjasz panował 29 lat (2Krl 14/2), to 14 lat (29 – 15 = 14) jest okresem panowania Jeroboama do czasu objęcia tronu w Judzie przez Azariasza, następnego króla po Amazjaszu. Ale następca Jeroboama, Zachariasz objął tron w Izraelu w 38 roku panowania Azariasza (2Krl 15/8). A więc 37 lat dodane do 14 daje faktyczny okres 51 lat panowania Jeroboama. Biblijny autor lub jakiś skryba popełnił omyłkę. Ale to jeszcze nie wszystko. 2Krl 15/1 podaje, że w 27. roku Jeroboama Azariasz objął tron w Judzie. To jest znów błąd, gdyż z powyższych rozważań otrzymaliśmy okres 14 lat. Dokładniejsze wyliczenia dowodzą, że Azariasz objął tron w Judzie w 14 roku Jeroboama. Taki wynik potwierdza też Flawiusz w DDI 9/216. I nadal to nie wszystko. W 2Krl 14/17 czytamy, że Amazjasz żył jeszcze 15 lat po śmierci Joasza, poprzednika Jeroboama. Matematycznie możliwy jest do uzyskania wynik od 13 lat i jednego miesiąca do 13 lat i jedenastu miesięcy.

Niewykluczone, że ten ostatni błąd jest pozorny. Może on wynikać ze specyficznej sytuacji, kiedy w jednym dniu jest jeszcze okres przykładowo 13 lat, a już w dniu następnym liczymy okres 14 lat.

Te przemyślenia są bardziej zrozumiałe w powyższym zestawieniu.

Według 2Krl 15/30 Ozeasz objął tron w 20. roku Jotama.

Według 2Krl 17/1 i 6 Ozeasz objął tron w 12. roku Achaza.

Według 2Krl 15/33 Jotam panował tylko 16 lat.

Czy te informacje da się pogodzić? Okazuje się, że połowicznie. Można przyjąć, że Jotam po swoim okresie 16 lat współrządził conajmniej przez 4 lata z Achazem (tak jak w zestawieniu). Ale wówczas ten Ozeasz objąłby tron w 3. lub 4. roku Achaza. Stąd prosty wniosek, że chodzi tu o drugiego Ozeasza, który objął tron w 12. roku Achaza. Łączne panowanie obu Ozeaszów wynosi 16 lat i 2 miesiące, tymczasem 2 Krl 17/1 podaje okres panowania tylko jednego Ozeasza - 9 lat.

Zachodzi podejrzenie, że w 2Krl 15/30 biblijny autor lub skryba zamiast imienia prawdziwego władcy, omyłkowo wpisał Ozeasza, syna Eli. Ale niewykluczone, że faktycznie było dwóch Ozeaszów panujących jeden po drugim.

Wskazane błędy biblijne w bardzo dużym stopniu utrudniły sporządzenie prawidłowego zestawienia panowania władców Izraela i Judy.

Nie wykluczam jednak sytuacji, że uda się komuś wykonać lepsze zestawienie, w którym niektóre błędy biblijne okażą się pozorne.



Skróty w tekście:

BG           Biblia Gdańska

BNŚ         Biblia Nowego Świata

BP           Biblia Poznańska

BT           Biblia Tysiąclecia

BW         Biblia Warszawska

DDI         Flawiusz , Dawne Dzieje Izraela



Zbigniew Chorąży, październik 2006


Powrót do strony tytułowej


Powrót do listy artykułów